ดราม่า 2 มาตรฐาน AiPASS ลาม อบจ.ลำพูนแจก Gemini Enterprise ฟรี

บทนำ: ผู้อ่านจะได้อะไรจากเรื่องนี้

ถ้าคุณตามข่าว AiPASS มาตั้งแต่เปิดตัว 31 ส.ค. 2026 คุณน่าจะเห็นสองภาพที่ขัดกันสุดขั้ว ฝั่งหนึ่งคือยอดลงทะเบียนทะลุ 1.57 ล้านคนในเดือนเศษ กับสิทธิ์ Gemini Enterprise 500,000 สิทธิ์ฟรีสูงสุด 10 เดือน อีกฝั่งคือเสียงวิจารณ์เรื่องงบ 1,621 ล้านบาท และกระแสดราม่า 2 มาตรฐาน พอวันที่ 27 ต.ค. 2026 นายกเฮง วีระเดช ภู่พิสิฐ นายก อบจ.ลำพูน โพสต์ถามว่า อบจ.ลำพูน x Gemini Enterprise แจก Pro 50,000 สิทธิ์ฟรี สนใจไหม ดราม่าเดิมก็ลามมาถึงท้องถิ่น

บทความนี้สรุปไทม์ไลน์จริงจากแหล่งข่าวที่ตรวจสอบได้ อธิบายว่า 50,000 สิทธิ์ของลำพูนเกี่ยวข้องกับ 500,000 สิทธิ์ของ AiPASS อย่างไร ทำไม Google ต้องออกมาชี้แจงว่าเสนอเอง และเราควรอ่านตัวเลข 1.57 ล้านคนอย่างไรให้ไม่หลงประเด็น

ภาพรวม AiPASS คืออะไร ทำไมถึงมี Gemini Enterprise

TH-AI Passport หรือ AiPASS คือโครงการของสำนักงานคณะกรรมการดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคมแห่งชาติ (สดช.) ภายใต้กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม (ดีอี) เปิดให้คนไทยอายุ 15 ปีขึ้นไปใช้ AI ระดับ Pro ฟรีผ่านแพลตฟอร์มเดียว รวมกว่า 30 โมเดลจากผู้พัฒนา 14 ราย เป้าหมาย 5 ล้านสิทธิ์ งบประมาณ 1,621 ล้านบาทจากกองทุน DE Fund

เปิดให้บริการ 31 ส.ค. 2026 จากนั้นกระทรวงดีอีแถลงผลวันที่ 8 ต.ค. 2026 เวลา 16.30 น. ว่ามีผู้ลงทะเบียนกว่า 1.57 ล้านคน โดย 1 ล้านคนแรกเกิดขึ้นภายใน 2 วัน และมีผู้ใช้งานสะสมจริงประมาณ 745,000 คน ตัวเลขนี้ถูกใช้เป็นฐานสำหรับ AiPASS 2.0

AiPASS 2.0 คือการยกระดับจาก Learn AI สู่ Use AI ทำงานจริง ความร่วมมือหลักคือ Google มอบสิทธิ์ Gemini Enterprise จำนวน 500,000 สิทธิ์ ให้ผู้เรียนที่สะสมคะแนนการเรียนครบ 1,000 คะแนน (บางแหล่งระบุ 1,100 คะแนนในช่วงแรก) กดรับสิทธิ์ได้ตั้งแต่วันที่ 9 ต.ค. ถึง 2 พ.ย. 2026 และเริ่มใช้งานได้ตั้งแต่วันที่ 9 พ.ย. 2026 นานสูงสุด 10 เดือน โดยไม่มีค่าใช้จ่ายเพิ่มสำหรับผู้ใช้ ภาครัฐระบุยังไม่มีการเบิกจ่ายงบเพิ่มสำหรับส่วนนี้

Gemini Enterprise ในแพ็กเกจนี้เน้น Agentic AI เชื่อมต่ออีเมล ปฏิทิน ไฟล์งาน ใช้ Agent ได้กว่า 50 ตัว ไม่จำกัดเพดานรายสัปดาห์ รีเซ็ตโควตารายวัน และได้ใช้โมเดลระดับโปรอย่าง Gemini 4 Argon ตามที่ผู้พัฒนาแพลตฟอร์มระบุ

จุดเริ่มดราม่า อบจ.ลำพูน 50,000 สิทธิ์ฟรี

วันที่ 27 ต.ค. 2026 นายกเฮง วีระเดช ภู่พิสิฐ นายก อบจ.ลำพูน จากพรรคประชาชน โพสต์ข้อความสั้นว่า "โครงการใหม่ อบจ.ลำพูน x Gemini enterprise จัดอบรม พร้อมแจก Pro 50,000 สิทธิฟรี สนกันไหม"

โพสต์ดังกล่าวมีคนสนใจจำนวนมาก บางส่วนชื่นชม บางส่วนตั้งคำถามว่าทับซ้อนกับ TH-AI Passport ของดีอีหรือไม่ ทั้งที่พรรคประชาชนเคยเป็นฝ่ายวิจารณ์โครงการนี้หนักในช่วงก่อนหน้า ประเด็นทับซ้อนจึงกลายเป็นประเด็นการเมืองทันที

ต่อมา เอิร์ธ ธนารัตน์ กัววัฒนาพันธ์ CEO DomeCloud โพสต์เตือนเรื่อง 2 มาตรฐาน และขอความชัดเจนว่า 50,000 สิทธิ์นี้คือสิทธิ์เดียวกับ AiPASS หรือเป็นโครงการจัดซื้อใหม่ ด้าน ป้อม ภาวุธ พงษ์วิทยภานุ สส.บัญชีรายชื่อพรรคประชาชน มองบวกว่าเป้าหมายของประเทศคือเพิ่มผู้ใช้ AI ให้มากที่สุด

ทำไม Google ต้องเคลียร์ว่าเสนอเอง

คำชี้แจงล่าสุดที่ไทยรัฐและโพสต์ทูเดย์รายงานตรงกันเมื่อ 2-5 พ.ย. 2026 คือ นายกเฮงให้สัมภาษณ์ว่า Google เป็นฝ่ายติดต่อเสนอสิทธิ์ผ่าน AiPASS โดยตั้งเป้าอยากได้ 50,000 สิทธิ์ในพื้นที่ลำพูน และต้องการให้ อบจ.ช่วยเป็นตัวกลางประชาสัมพันธ์และจัดอบรมการใช้งาน ไม่ได้ใช้งบ อบจ.จัดซื้อ และไม่มีโครงการซ้ำซ้อน

นายกเฮงเล่าว่า ตอนคุยกันมีการนำเสนอโครงการ TH-AI Passport เข้ามา จึงยังไม่รับข้อเสนอทันที และให้การบ้าน Google กลับไปทำ โดยบอกว่าถ้าต้องการประชาสัมพันธ์ให้ครบ 50,000 คน ก็ทำเองได้โดยไม่ต้องผ่าน อบจ. และนัดหารืออีกครั้งในสัปดาห์ถัดไป

ประเด็นนี้สำคัญเพราะความเข้าใจผิดแรกคือ อบจ.จะใช้เงินท้องถิ่นซื้อไลเซนส์แข่งกับรัฐบาลกลาง ซึ่งข้อเท็จจริงตามคำชี้แจงคือ สิทธิ์มาจากโควตา 500,000 สิทธิ์กลางที่ Google ร่วมกับกระทรวงดีอีอยู่แล้ว อบจ.ทำหน้าที่แค่กระจายการรับรู้และจัดอบรม ไม่ใช่เจ้าของไลเซนส์

ในมุมของ Google การต้องเคลียร์ว่าเป็นผู้เสนอเองช่วยลดแรงเสียดทานทางการเมือง และทำให้โมเดลการแจกสิทธิ์ชัดเจนว่าเป็นการจัดสรรผ่านภาคีต่างๆ ทั้งรัฐ เอกชน สถานศึกษา ไม่ใช่การเปิดให้กดรับสิทธิ์ตรงเพียงอย่างเดียว ตามที่ปลัดดีอีเคยระบุว่าโควตาจะถูกทยอยจัดสรรเกิน 100,000 สิทธิ์ไปยังหน่วยงานภาครัฐและสถานศึกษา

ดราม่า 2 มาตรฐานเกิดจากอะไร

จากรายงานของ PostToday สรุปไว้ 3 ปัจจัย

1. อคติชื่อโครงการ กิ๊ก อนิศ โอสถานุเคราะห์ ตั้งคำถามว่าสังคมวิจารณ์เพราะชื่อ TH-AI Passport มากกว่าประโยชน์จริงหรือไม่ เพราะตัว AiPASS ใช้แนวคิด Learn to Earn เรียนแล้วได้เครื่องมือตามความต้องการ

2. ประสบการณ์ใช้งานรุ่นแรก AiPASS 1.0 เคยถูกวิจารณ์เรื่องข้อจำกัดการใช้งานก่อนจะอัปเกรดเป็น 2.0 ทำให้คนจำภาพลบและตั้งแง่กับทุกอย่างที่ผูกชื่อเดียวกัน

3. จุดยืนทางการเมือง เมื่อโครงการมาจากรัฐบาล แต่พอ อบจ.ที่สังกัดพรรคประชาชนพูดถึงโครงการเดียวกันในมุมบวก ชาวเน็ตกลับแห่ชม จึงเกิดข้อสังเกตเรื่องสองมาตรฐาน ซึ่งเอิร์ธ ธนารัตน์เองก็เตือนเรื่องนี้แม้จะสนับสนุนนายกเฮง

ข้อควรระวังสำหรับผู้อ่านคือ อย่าตัดสินโครงการจากชื่อหรือสังกัดผู้โพสต์ ให้ดูเงื่อนไขสิทธิ์จริง ระยะเวลาใช้งาน และข้อมูลส่วนบุคคลที่ต้องให้

ยอด 1.57 ล้านคนต้องอ่านอย่างไร

ตัวเลข 1.57 ล้านคน ณ 8 ต.ค. 2026 16.30 น. มาจากแถลงของกระทรวงดีอี ไม่ใช่ยอดผู้ใช้ Gemini Enterprise

ตารางสรุป:

ตัวชี้วัด	ตัวเลขที่ยืนยันได้	ความหมาย
ผู้ลงทะเบียน AiPASS	1.57 ล้านคน	คนที่สมัครและเริ่มเรียน
ผู้ใช้งานสะสม	∼745,000 คน	คนที่มีการใช้งานจริง
สิทธิ์ Gemini Enterprise	500,000 สิทธิ์	ต้องมี 1,000 คะแนนถึงกดรับได้
สิทธิ์ลำพูนที่พูดถึง	50,000 สิทธิ์	ส่วนหนึ่งของ 500,000 สิทธิ์ ไม่ใช่ซื้อเพิ่ม

ดังนั้น 1.57 ล้านไม่ได้เท่ากับคนได้ Gemini Pro ทุกคน และ 50,000 ของลำพูนไม่ใช่การเพิ่มงบใหม่ วันที่ 5 พ.ย. 2026 ที่ระบุในหัวข้อตั้งต้น ไม่พบเป็นวันแจกจริงของลำพูน แต่เป็นช่วงที่สื่อสรุปดราม่าและนายกเฮงชี้แจงหลังโพสต์ 27 ต.ค. ส่วนการเริ่มใช้สิทธิ์กลางเริ่ม 9 พ.ย. 2026 ตามประกาศกระทรวง

แนวทางใช้งานอย่างปลอดภัยสำหรับประชาชน

1. ตรวจสอบช่องทางรับสิทธิ์ กดรับสิทธิ์ Gemini Enterprise ต้องทำผ่าน aipass.go.th เท่านั้น ระยะเวลาที่ประกาศคือ 9 ต.ค. - 2 พ.ย. 2026 หรือจนกว่าสิทธิ์หมด
2. เช็คคะแนน ต้องสะสมครบ 1,000 คะแนนก่อนกดรับ อย่าหลงเชื่อลิงก์นอกที่บอกว่าแจกทันทีโดยไม่ต้องเรียน
3. อ่านเงื่อนไขข้อมูล Gemini Enterprise เชื่อมต่ออีเมล ปฏิทินได้ ควรแยกบัญชีทำงานกับบัญชีส่วนตัว และปิดการเชื่อมต่อที่ไม่จำเป็น
4. อบรมท้องถิ่น ถ้าอยู่ลำพูน ติดตามเพจ อบจ.ลำพูนโดยตรง อบรมที่จัดโดย อบจ.ควรเป็นความรู้การใช้งาน ไม่ใช่การขายคอร์สเพิ่ม
5. ประเมินความคุ้มค่า ฟรี 10 เดือน หลังจากนั้นต้องดูราคาต่ออายุ อย่าผูก workflow สำคัญไว้กับ Agent เดียวโดยไม่มีแผนสำรอง

สรุป

ดราม่า อบจ.ลำพูนแจก Gemini Enterprise 50,000 สิทธิ์ฟรี สะท้อนปัญหาการสื่อสารของโครงการ AI ระดับชาติมากกว่าตัวเทคโนโลยี AiPASS เองมียอดลงทะเบียนสูงถึง 1.57 ล้านคนจริง แต่การเปลี่ยนยอดสมัครให้เป็นการใช้งานจริงต้องอาศัยการกระจายสิทธิ์ผ่านภาคีอย่างที่ Google ทำกับลำพูน

คำชี้แจงว่า Google เสนอเองและไม่ใช้งบ อบจ. ทำให้ประเด็นซ้ำซ้อนจบลงในเชิงข้อเท็จจริง แต่บทเรียนเรื่อง 2 มาตรฐานยังอยู่ สังคมควรวิจารณ์อย่างสร้างสรรค์ด้วยข้อมูลเดียวกัน ไม่ว่าผู้โพสต์จะอยู่ฝั่งไหน เป้าหมายสุดท้ายตามที่หลายฝ่ายเห็นตรงกันคือเพิ่มจำนวนคนไทยที่ใช้ AI ทำงานได้จริง ไม่ใช่แค่ยอดสมัคร

แหล่งข้อมูลอ้างอิง

• ไทยรัฐออนไลน์ รายงานคำชี้แจงนายกเฮง อบจ.ลำพูน ว่า Google เสนอสิทธิ์ผ่าน AiPASS ไม่ใช้งบ อบจ. thairath.co.th
• PostToday สรุปดราม่า 2 มาตรฐานและคำชี้แจงไม่มีจัดซื้อแข่ง posttoday.com
• กระทรวงดีอีแถลงผลดำเนินงาน 1.57 ล้านคน ณ 8 ต.ค. 2026 และเปิด AiPASS 2.0 แจก Gemini Enterprise 500,000 สิทธิ์ matichon.co.th และ bangkokbiznews.com
• เงื่อนไขรับสิทธิ์ 9 ต.ค. - 2 พ.ย. 2026 เริ่มใช้ 9 พ.ย. 2026 นาน 10 เดือน infoquest.co.th และ mgronline.com