คว้าโอกาสอันมีค่า: เพราะเวลาไม่ได้มีไว้รอเรา

เคยมีโอกาสผ่านเข้ามาในชีวิตคุณไหม? แล้วคุณเลือกที่จะปล่อยมันไปเพราะคำว่า "ยังไม่พร้อม" หรือ "รอให้เก่งกว่านี้ก่อน"

วันหนึ่งมีนักศึกษาคนหนึ่งเห็นประกาศรับสมัครนักศึกษาฝึกงานจากบริษัทสตาร์ทอัพที่เขาชื่นชอบ ตำแหน่งที่เปิดรับตรงกับสิ่งที่เขากำลังเรียนอยู่พอดี แต่ในใจลึก ๆ เขาคิดว่า "ยังไม่พร้อม ยังเขียนโค้ดไม่คล่อง ส่งไปคงไม่ได้รับเลือกแน่ ๆ" เขาเลยปิดแท็บเว็บไซต์นั้นไป ในขณะที่เพื่อนร่วมห้องที่มีพื้นฐานใกล้เคียงกัน เห็นประกาศเดียวกัน ตัดสินใจกดส่งใบสมัครในวันนั้นเลย สองเดือนต่อมา เพื่อนได้งานฝึกงาน ได้เงิน ได้ประสบการณ์จริง และได้เส้นสายในวงการ ส่วนเขายังนั่งอ่านหนังสืออยู่ที่เดิม พร้อมกับความรู้สึกเสียดายที่ไม่มีวันหายไป

เรื่องราวแบบนี้ไม่ใช่เรื่องแปลก มันเกิดขึ้นทุกวันกับนักเรียนและนักศึกษามากมาย รวมถึงเราด้วย

ความจริงที่โหดร้าย: เวลาไม่เคยหยุดรอ

เวลาเป็นทรัพยากรที่ยุติธรรมที่สุดในโลก ทุกคนมี 24 ชั่วโมงเท่ากัน แต่มันก็เป็นทรัพยากรที่โหดร้ายที่สุดเช่นกัน เพราะมันไม่เคยหยุดรอใคร ไม่ว่าคุณจะนอนอยู่บนเตียง นั่งเล่นเกม หรือกำลังเขียนโค้ดอยู่หน้าจอ เวลาก็เดินไปข้างหน้าตลอดเวลา

เงินที่หมดไปวันนี้ พรุ่งนี้คุณอาจจะหามาได้ใหม่ แต่วินาทีที่ผ่านไป ไม่มีวันเรียกคืนมาได้ โอกาสก็เช่นเดียวกัน มันเหมือนรถเมล์สายสุดท้าย ถ้าคุณปล่อยให้มันวิ่งผ่านไปเพราะคิดว่ายังไม่พร้อมจะขึ้น คุณอาจต้องเดินทางกลับบ้านด้วยเท้าเปล่า หรือไม่ได้กลับบ้านเลย

ทำไมเรามักปล่อยให้โอกาสหลุดมือ?

เชื่อว่าหลายคนรู้ตัวดีว่าควรจะคว้าโอกาส แต่ทำไมตอนที่มันมาถึงจริง ๆ เรากลับถอยหลังเข้ากรง?

กลัวล้มเหลว (Fear of Failure)

ความกลัวล้มเหลวเป็นตัวการสำคัญ เรากลัวว่าถ้าลองแล้วไม่สำเร็จ จะถูกคนอื่นมองว่าไม่เก่ง หรือกลัวว่าตัวเองจะผิดหวัง แต่ลองคิดดู ความล้มเหลวจากการลองทำ ยังดีกว่าความเสียใจที่ไม่ได้ลองทำเลย การไม่ได้รับเลือกให้ฝึกงาน ไม่ได้ทำให้คุณเสียอะไร แต่มันทำให้คุณได้รู้ว่าคุณขาดอะไรไปบ้าง เพื่อจะได้เติมให้เต็มสำหรับโอกาสครั้งต่อไป

กับดักคนเพอร์เฟกชั่นนิสต์ (The Perfectionist Trap)

"รอให้พร้อมก่อน" เป็นประโยคโปรดของคนที่ไม่อยากเริ่มต้น ความจริงคือ ไม่มีใครพร้อม 100% ในวันที่เริ่มต้นสิ่งใหม่ ๆ หรอก นักพัฒนาซอฟต์แวร์มืออาชีพก็ยังต้องเปิด Google ค้นหาโค้ดอยู่เป็นประจำ ถ้าคุณรอจนกว่าจะเขียนโค้ดได้อย่างไร้ข้อผิดพลาด คุณจะไม่มีวันส่งโปรเจกต์แรกออกไป

คิดมากเกินไป (Overthinking)

บางครั้งเราใช้เวลาคิดวิเคราะห์ผลลัพธ์จนเกินเหตุ จนทำให้เราเสียเวลาที่ควรจะใช้ในการลงมือทำ การคิดวิเคราะห์ดี แต่การคิดจนเป็นอัมพาตทางความคิด (Analysis Paralysis) ไม่ดีเลย

กรณีศึกษา: จากนักศึกษาธรรมดาสู่โอกาสที่ไม่คาดฝัน

ขอเล่าเรื่องของ "เอก" นักศึกษาปี 3 สาขาวิศวกรรมคอมพิวเตอร์ เอกไม่ใช่คนเก่งเลข ไม่ใช่คนที่สอบได้ที่ 1 ของห้อง แต่เขามีความสงสัยและอยากรู้อยู่เสมอ

วันหนึ่งเอกเริ่มต้นเขียนบล็อกอ่านง่าย ๆ เล่าเรื่องสิ่งที่เขาเพิ่งเรียนรู้เกี่ยวกับ Python ในแต่ละสัปดาห์ บางบทความเขาก็เขียนได้ไม่ดีนัก โค้ดอาจจะไม่สวยมาก แต่เขาทำมันสม่ำเสมอ เขาไม่ได้รอให้ตัวเองเป็นมืออาชีพก่อนค่อยเขียน เขาแค่อยากจะบันทึกสิ่งที่เรียนรู้

เวลาผ่านไป 6 เดือน บล็อกของเอกมีคนเข้าอ่านเยอะขึ้นเรื่อย ๆ จนกระทั่งมี CTO ของบริษัทสตาร์ทอัพแห่งหนึ่งเข้ามาอ่านบทความของเขา และส่งอีเมลมาชวนคุย เอกได้รับโอกาสให้ทำโปรเจกต์ Freelance เล็ก ๆ ให้กับบริษัทนั้น ซึ่งนำไปสู่การเป็นลูกจ้างพาร์ทไทม์ และกลายเป็นงานประจำหลังจบการศึกษา

เอกไม่ได้รอให้พร้อม เขาคว้าโอกาสในการเริ่มต้นเขียนบล็อก และโอกาสอื่น ๆ ก็ตามมาเอง

วิธีคว้าโอกาสก่อนใคร (Actionable Steps)

ถ้าคุณอ่านมาถึงตรงนี้ แปลว่าคุณอยากเปลี่ยนแปลงบางอย่าง นี่คือขั้นตอนที่คุณนำไปทำได้ตั้งแต่วันนี้

1. สร้าง "เรดาร์" หาโอกาส

โอกาสไม่ได้มาเคาะประตูห้องนอนคุณ คุณต้องออกไปหามัน

• ติดตามเพจหรือกลุ่มนักพัฒนา กลุ่มนักศึกษาในโซเชียลมีเดีย
• อ่านบทความในชุมชนนักพัฒนาอย่างสม่ำเสมอ
• สมัครรับจดหมายข่าว (Newsletter) ที่รวบรวมทุนการศึกษา การแข่งขัน Hackathon หรือประกาศรับสมัครฝึกงาน

2. ใช้กฎ 5 วินาที

เมื่อคุณเจอโอกาสและรู้สึกว่าตัวเองกำลังจะเริ่มคิดมาก ให้นับ 5-4-3-2-1 แล้วลงมือทำทันที ไม่ว่าจะเป็นการกดส่งอีเมลสมัครงาน การกด Like เพื่อทักทายคนในวงการ หรือการเปิดโปรแกรมเริ่มเขียนโค้ด กฎ 5 วินาทีจะช่วยตัดวงจรความกลัวและความลังเลออกไป

3. เริ่มต้นด้วยสิ่งเล็ก ๆ (Start Small)

อย่าตั้งเป้าหมายว่าจะสร้างแอปพลิเคชันระดับโลกในวันเดียว เริ่มจากสิ่งเล็ก ๆ ก่อน

• อยากเป็นนักเขียน? เริ่มจากการโพสต์สรุปบทเรียนวันละย่อหน้า
• อยากเป็นนักพัฒนา? เริ่มจากการเขียนโปรแกรมคำนวณเกรดเฉลี่ยของตัวเอง
• อยากได้ทุนการศึกษา? เริ่มจากการเขียนเรซูเม่ร่างแรกในวันนี้

สิ่งเล็ก ๆ เหล่านี้จะสะสมกลายเป็นพอร์ตโฟลิโอที่พิสูจน์ตัวคุณเอง

4. สร้างเครือข่าย (Networking)

โอกาสมักมากับคน อย่าปิดตัวเองอยู่กับห้องเรียน ลองไปร่วมกิจกรรมสัมมนา งานจัดแฟร์งาน หรือแม้แต่การคอมเมนต์โพสต์ของรุ่นพี่ใน LinkedIn อย่างสุภาพและมีสาระ คนที่อยู่ในวงการจะจดจำคนที่ตั้งใจและมีความคิดเป็นของตัวเองได้

การจัดการเวลาเพื่อรองรับโอกาส

เมื่อโอกาสมาถึง คุณต้องมีเวลาเพื่อรับมือมัน ถ้าคุณใช้เวลาทั้งวันไปกับการเล่นโซเชียลมีเดียอย่างไม่มีจุดหมาย โอกาสที่เข้ามาอาจจะกลายเป็นภาระแทน

ลองใช้เทคนิค Time Blocking คือการแบ่งเวลาในแต่ละวันเป็นช่วง ๆ และกำหนดสิ่งที่จะทำในแต่ละช่วง

• ช่วงบ่าย 14.00 - 16.00 น. คือเวลาสำหรับการเรียนรู้ทักษะใหม่
• ช่วงเย็น 17.00 - 18.00 น. คือเวลาสำหรับการตอบอีเมลหรือสมัครงาน

เมื่อคุณมีระบบจัดการเวลาที่ดี คุณจะพร้อมรับมือกับโอกาสที่เข้ามาโดยไม่ต้องแพนิก

ปิดท้าย: โอกาสอยู่ตรงหน้า คุณจะทำอย่างไร?

โอกาสไม่ได้มีป้ายเตือนล่วงหน้า มันอาจจะแฝงอยู่ในรูปแบบของปัญหาที่ยากลำบาก โปรเจกต์ที่ดูน่าเบื่อ หรืออีเมลที่ดูเหมือนจะไม่มีประโยชน์ แต่ถ้าคุณมองข้ามความกลัว ทิ้งความคิดที่ว่ายังไม่พร้อม แล้วลงมือทำ คุณจะพบว่าเวลาที่ผ่านไปไม่ใช่เวลาที่สูญเปล่า

อย่ารอให้เวลาผ่านไปแล้วมานั่งเสียใจว่า "ถ้าวันนั้นกล้าทำไปนะ" ลงมือทำตั้งแต่วันนี้ ส่งใบสมัครนั้น เริ่มเขียนโค้ดบรรทัดแรก หรือส่งข้อความทักทายคนที่คุณชื่นชมในวงการไปเลย

แล้วคุณล่ะมีโอกาสอะไรที่กำลังรอให้คุณคว้ามันอยู่ในตอนนี้? มาแชร์กันได้ในคอมเมนต์เลย เผื่อจะมีคนในชุมชนนักพัฒนาของเราช่วยกันหาทางออกหรือเป็นกำลังใจให้กันได้!